"Thiên đường máu" - cạm bẫy từ niềm tin việc nhẹ lương cao

* Bài viết tiết lộ một phần nội dung phim

Ra mắt dịp đầu năm, tác phẩm là một trong những phim Việt hiếm hoi xoay quanh đề tài lừa đảo trực tuyến. Sau bốn ngày công chiếu, phim thu về 55 tỷ đồng, thuộc top doanh thu cao trong kỳ nghỉ Tết dương lịch, theo Box Office Vietnam.

Đạo diễn Hoàng Tuấn Cường lấy ý tưởng từ hoàn cảnh những người Việt tìm việc nơi biên giới, bị đưa vào khu vực biệt lập. Họ chịu cảnh giam lỏng, buộc lừa người khác qua mạng xã hội, chuyển tiền cho tổ chức.

Dài gần hai giờ, tác phẩm nhìn chung có kịch bản khá đơn giản, bắt đầu với câu chuyện của Tuấn (Quang Tuấn) - một thanh niên quê miền Tây tìm em gái mất tích trong thời gian cô đi làm thêm, phụ giúp gia đình. Từ đầu phim, nhân vật chính gặp biến cố khi bị cho uống thuốc ngủ, tống vào hang ổ do Mỹ (Thanh Hương) - một đại ca giang hồ quản lý.

Đạo diễn đề cập đến loạt thủ đoạn nhóm tội phạm ép các nạn nhân phải thực hiện. Trong không gian ngột ngạt, được canh gác cẩn mật với hàng rào kẽm gai vây quanh, hàng chục người túc trực ngày đêm bên máy tính. Họ giả dạng nhân viên điện lực báo "chưa thanh toán tiền điện", hay đại diện ngân hàng cho biết "tài khoản bị tạm khóa vì giao dịch bất thường". Phim bám sát các phương thức lừa lọc tinh vi, như sử dụng AI để giả dạng giọng nói lẫn gương mặt, từ đó lấy được niềm tin của "con mồi".

Một số lời thoại khiến khán giả bật cười, liên tưởng đến những trường hợp họ từng trải qua hoặc đọc được trên báo chí, truyền thông. Nhiều tình tiết mang tính hài hước, châm biếm khi người lừa đảo bị đầu dây bên kia lật tẩy âm mưu.

Bên cạnh tiếng cười, phim xoáy vào số phận những người trót nghe theo lời dụ dỗ. Nạn nhân xung quanh Tuấn đa số là thanh niên rời quê mưu sinh vì những dòng mời gọi hấp dẫn. Thành (Hoài Lâm) tin vào lời hứa thù lao bốc vác 700 nghìn đồng mỗi ngày, bị bắt giam, để lại người mẹ ở nhà đợi chờ mỏi mòn. Hảo (Hoàng Yến) đi xin việc ở Bình Dương (cũ) nhưng tỉnh dậy ở nơi xa lạ.

Không kiếm đủ chỉ tiêu, họ bị bỏ đói, nhốt vào chuồng chó, phơi nắng giữa sân thượng. Nhiều người trong số đó tìm cách phản kháng, trốn khỏi "địa ngục trần gian" thì bị bắt lại, chịu đựng những màn hành hạ, tra tấn. Phim thể hiện sự bế tắc của những người bị vắt kiệt sức, biến thành công cụ kiếm tiền, sau cùng phải tự kết liễu như một cách giải thoát.

Trong dàn diễn viên, Quang Tuấn nổi bật nhờ lối nhập vai tròn trịa, một phần vì nhân vật được viết "đo ni đóng giày" cho anh. Đầu tác phẩm, anh khắc họa vẻ khắc khổ của chàng trai miền quê, chân ướt chân ráo nơi đất khách. Về sau, Tuấn đối diện nhiều giằng co tâm lý khi bị ép làm việc trái lương tâm. Mỗi lần lừa gạt thành công, anh xót xa cho người sập bẫy. Khi từ chối mệnh lệnh của nhóm giang hồ, Tuấn liền bị chích điện và phải tuân theo, vòng tròn cứ thế lặp lại.

Ở tuyến phản diện, Thanh Hương gây ấn tượng với vai bà "trùm" trong phim điện ảnh hiếm hoi cô tham gia. Diễn viên thể hiện nét lạnh lùng, tàn nhẫn, cách trò chuyện giả vờ thân thiện nhưng hàm ý cay độc. Mỹ và nhóm tay sai hô hào các khẩu hiệu "dám nghĩ dám làm", gieo rắc ảo tưởng đổi đời, đổi vận.

Dù có chất liệu tốt, tác phẩm gặp hạn chế trong cách kể chuyện. Nhiều phân cảnh về chiêu trò lừa gạt lẫn quy trình thực hiện lặp đi lặp lại, thiếu tính đa dạng. Các nạn nhân sau khi được bán sang trại của Phú (Quách Ngọc Ngoan) tiếp tục bị hành hạ theo hình thức cũ, khiến mạch truyện dần mất đi kịch tính.

Một số tuyến nhân vật chưa được khai thác hiệu quả. Vai của Hoài Lâm được mong chờ khi đánh dấu sự trở lại màn ảnh rộng của anh sau bảy năm, kể từ phim Yêu em bất chấp (2018). Câu chuyện về Thành còn nhạt nhòa, chủ yếu được kể theo dạng tự thuật. Nhân vật của anh dừng ở mức hợp tạo hình bởi vẻ ngoài hiền lành, chân chất. Hoài Lâm chưa ghi được dấu ấn ở những đoạn cần đẩy mạnh về cảm xúc, như phân cảnh Thành và Tuấn tìm cách đào tẩu và bị bắt lại.

Tương tự, quá khứ của Phú - phản diện ở nửa sau phim - được nhắc đến thông qua một số cảnh hồi tưởng về chuyện bị vợ phụ tình, song không tạo đồng cảm cho khán giả. Đạo diễn sắp xếp cuộc đối đầu giữa Phú và Quý (Sỹ Toàn) - một cấp dưới - để đẩy thêm cao trào với các cảnh hành động, nhưng khiến câu chuyện lan man hơn. Ngoài ra, khâu kỹ xảo hình ảnh còn nhiều hạn chế, lộ lỗi ghép phông nền.

Đạo diễn Hoàng Tuấn Cường cho biết đoàn phim gặp khó khăn về bối cảnh do không có điều kiện quay ở nước ngoài, phải dàn dựng trong nước. Chẳng hạn, cảnh Thành và Tuấn (Quang Tuấn) chui đường hầm được quay tại một chung cư thuộc quận 2 (cũ).

Anh cùng biên kịch - nghệ sĩ Hạnh Thúy - xem kỹ các video tư liệu về các cuộc giải cứu nạn nhân, từ đó tìm lát cắt viết kịch bản. Hạnh Thúy còn gặp gỡ những người được giải thoát, phỏng vấn câu chuyện của họ lẫn những tình huống chứng kiến. Đạo diễn nói phim không xoáy vào sự khốc liệt của các màn tra tấn mà hướng đến thông điệp tích cực, đề cao giá trị tình thân. Điện ảnh Công an Nhân dân là đơn vị hỗ trợ về mặt nghiệp vụ, góp ý trong các tình tiết mang tính pháp lý.