Bánh chưng giàu tinh bột, dễ hư nếu bảo quản sai
Sau Tết, nhiều gia đình vẫn còn bánh chưng chưa dùng hết. Có nhà để ở nhiệt độ phòng vài ngày, có nhà cất tủ lạnh rồi hâm lại ăn dần. Không ít người cho rằng chỉ cần bánh "chưa mốc" thì vẫn ăn được.
Tuy nhiên, theo khuyến cáo của cơ quan y tế, bánh chưng là thực phẩm giàu tinh bột và đạm, được gói kín và luộc lâu nên rất dễ trở thành môi trường thuận lợi cho vi sinh vật phát triển sau khi nấu chín, đặc biệt trong điều kiện nồm ẩm hoặc nhiệt độ cao.
Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) lưu ý, thực phẩm nấu chín để ở nhiệt độ phòng quá lâu có nguy cơ nhiễm vi khuẩn, làm tăng khả năng ngộ độc thực phẩm dù bên ngoài chưa có dấu hiệu rõ ràng.
Ảnh minh họa.
Mùi chua, bề mặt nhớt hoặc xuất hiện đốm lạ
Dấu hiệu đầu tiên thường bị bỏ qua là mùi. Bánh chưng bình thường có mùi thơm nhẹ của gạo nếp, đỗ xanh và lá dong. Nếu khi bóc bánh có mùi chua, hăng hoặc hơi ôi, đó đã là tín hiệu cảnh báo bánh bắt đầu hư hỏng.
Theo hướng dẫn nhận biết thực phẩm hư hỏng của Bộ Y tế, thực phẩm có mùi lạ, mùi chua hoặc ôi thiu tuyệt đối không nên sử dụng. Quá trình lên men và phát triển của vi khuẩn có thể diễn ra trước khi nấm mốc xuất hiện rõ trên bề mặt.
Người dùng cũng cần quan sát kỹ bề mặt bánh. Nếu sờ thấy nhớt, ẩm bất thường, xuất hiện các đốm trắng, xanh hoặc xám li ti, rất có thể bánh đã bị nhiễm nấm mốc. Nhân thịt đổi màu sẫm, có nước rỉ ra cũng là dấu hiệu nên loại bỏ.
Cơ quan quản lý an toàn thực phẩm khuyến cáo, khi thực phẩm đã mốc, không nên cắt bỏ phần hỏng để ăn phần còn lại vì độc tố vi nấm có thể lan sâu bên trong mà mắt thường không nhìn thấy.
Bánh chưng nhão, bở, thay đổi kết cấu
Một dấu hiệu khác nhiều gia đình dễ xem nhẹ là sự thay đổi kết cấu. Bánh chưng đạt chuẩn thường dẻo, chắc, các lớp gạo và nhân kết dính. Nếu bánh mềm nhũn, dễ tách lớp, gạo bở hoặc mất độ dẻo đặc trưng, đó có thể là biểu hiện vi sinh vật đã phát triển.
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, thực phẩm giàu tinh bột và đạm như bánh chưng rất dễ bị vi khuẩn tấn công nếu bảo quản không đúng nhiệt độ. Khi vi sinh vật sinh sôi, chúng làm biến đổi protein và tinh bột, khiến bánh thay đổi cấu trúc và tiềm ẩn nguy cơ gây rối loạn tiêu hóa.
Bảo quản bánh chưng đúng cách để tránh ngộ độc
Theo khuyến cáo chung về thực phẩm nấu chín:
- Bánh chưng để ở nhiệt độ phòng chỉ nên dùng trong 1–2 ngày
- Bảo quản ngăn mát tủ lạnh có thể dùng khoảng 5–7 ngày
- Bánh đã cắt cần bọc kín và sử dụng trong 1–2 ngày để hạn chế nhiễm khuẩn chéo
4 nhóm người cần cân nhắc khi ăn bánh chưng
Người muốn giảm cân
Gạo nếp trong bánh chưng rất giàu calo. Đặc biệt là khi kết hợp với nhân thịt, năng lượng cơ thể dung nạp lại càng lớn. Vậy nên, nếu bị thừa cân hoặc đang trong quá trình giảm cân, bạn cần hạn chế tiêu thụ thực phẩm giàu năng lượng như bánh chưng.
Người bị đau dạ dày
Tinh bột trong gạo nếp có thể tạo cảm giác no lâu, khó tiêu, đầy bụng. Do đó, người bị đau dạ dày, trào ngược dạ dày thực quản hoặc vấn đề khác về đường tiêu hóa không nên tiêu thụ nhiều bánh chưng.
Phụ nữ mới sinh
Nếu đang mang thai, chị em cần hạn chế tiêu thụ bánh chưng hoặc đồ nếp nói chung. Bởi lượng tinh bột cao có thể là nguyên nhân gia tăng nguy cơ tiểu đường thai kỳ. Mặt khác, món ăn chế biến từ gạo nếp còn dễ gây đầy bụng, khó tiêu và nóng trong, không thích hợp ăn hàng ngày.
Ngoài ra, người bị nóng trong, dễ nổi mụn, người có vết thương hở hoặc mới phẫu thuật, người lớn tuổi, trẻ nhỏ hoặc người mới ốm dậy... cũng nên hạn chế ăn bánh chưng.
